Ischias (Sciatica): Oorzaken en Behandeling
Geschreven door FysioFamily Rotterdam — Fysiotherapie & Revalidatie
Uitstralende pijn vanuit uw onderrug naar uw bil en been kan uw dagelijks leven enorm beperken. Misschien kunt u niet lang zitten, wordt lopen pijnlijk of wordt u 's nachts wakker van de pijn. Deze klachten worden vaak samengevat onder de noemer ischias of sciatica. Het is een van de meest voorkomende redenen waarom mensen een fysiotherapeut bezoeken. Bij FysioFamily Rotterdam zien wij dagelijks patienten met ischiasklachten en helpen wij hen stap voor stap naar herstel.
Wat is ischias?
Ischias is geen ziekte op zich, maar een verzameling symptomen die ontstaan wanneer de nervus ischiadicus (de heupzenuw) geprikkeld of bekneld raakt. Deze zenuw is de langste en dikste zenuw in het menselijk lichaam. Hij ontspringt uit de onderrug, loopt via de bil naar de achterkant van het bovenbeen en vertakt zich vervolgens naar het onderbeen en de voet. Wanneer er druk op deze zenuw komt, kan dat pijn, tintelingen of gevoelloosheid veroorzaken langs het verloop van de zenuw.
Oorzaken van ischias
Er zijn verschillende aandoeningen die ischiasklachten kunnen veroorzaken. Het is belangrijk om de onderliggende oorzaak te achterhalen, omdat dit de behandeling bepaalt.
Hernia (HNP)
De meest voorkomende oorzaak van ischias is een hernia in de lumbale wervelkolom. Hierbij puilt de tussenwervelschijf uit en drukt op een zenuwwortel. Dit kan ontstaan door een plotselinge belasting, maar ook geleidelijk door slijtage van de tussenwervelschijven.
Piriformis syndroom
De musculus piriformis is een kleine spier diep in de bil. Bij sommige mensen loopt de heupzenuw door of onder deze spier. Wanneer de piriformis verkrampt of verdikt raakt, kan hij druk uitoefenen op de zenuw. Dit wordt het piriformis syndroom genoemd en veroorzaakt klachten die sterk lijken op ischias door een hernia, maar een andere behandeling vereisen.
Spinale stenose
Bij spinale stenose is het wervelkanaal vernauwd, waardoor er minder ruimte is voor de zenuwen. Dit komt vooral voor bij mensen boven de 50 jaar en hangt samen met slijtage van de wervelkolom. Klachten nemen vaak toe bij lopen en staan en verminderen bij zitten of vooroverbuigen.
Symptomen van ischias
De klachten bij ischias kunnen sterk varieren van persoon tot persoon. De meest voorkomende symptomen zijn:
- Uitstralende pijn — een scherpe, brandende of stekende pijn die vanuit de onderrug of bil naar het been trekt, soms tot in de voet
- Tintelingen en gevoelloosheid — een doof of prikkelend gevoel in het been, de voet of de tenen
- Krachtsverlies — moeite met het optillen van de voet, struikelen of een zwak gevoel in het been
- Verergering bij zitten — de pijn neemt vaak toe bij langdurig zitten, hoesten of niezen
- Eenzijdige klachten — ischias treft meestal slechts een been, hoewel beide benen aangedaan kunnen zijn
Behandeling met fysiotherapie
Bij FysioFamily Rotterdam starten wij altijd met een grondige intake en lichamelijk onderzoek. Wij brengen de exacte oorzaak in kaart en stellen een persoonlijk behandelplan op. Onze aanpak is erop gericht de pijn te verminderen, de mobiliteit te herstellen en herhaling te voorkomen.
De behandeling kan bestaan uit manuele therapie om gewrichten en weefsels te mobiliseren, gerichte oefentherapie om de kernstabiliteit en flexibiliteit te verbeteren, en educatie over houdingsadviezen en tillen. Bij veel patienten zetten wij ook dry needling in om spierspanning in de bil- en rugspieren te verminderen. Daarnaast leren wij u oefeningen die u thuis kunt uitvoeren om het herstelproces te versnellen.
Oefeningen bij ischias
Beweging is essentieel bij het herstel van ischiasklachten. Gerichte stretchoefeningen voor de piriformis en hamstrings, stabilisatieoefeningen voor de onderrug en wandelen in een comfortabel tempo dragen bij aan pijnvermindering. Uw fysiotherapeut stelt een oefenprogramma samen dat past bij uw situatie en bouwt dit geleidelijk op.
Wanneer zijn er alarmsignalen?
In zeldzame gevallen kan ischias wijzen op een ernstigere aandoening. Neem direct contact op met uw huisarts of spoedeisende hulp wanneer u plotseling geen controle meer heeft over uw blaas of darmen, wanneer u snel toenemend krachtsverlies ervaart in beide benen, of wanneer u gevoelloosheid ervaart in het zadeldeel (rondom de billen en het kruis). Dit kan wijzen op een caudasyndroom, een zeldzame maar ernstige aandoening die spoedbehandeling vereist.
Heeft u last van uitstralende pijn in uw been en wilt u weten wat de oorzaak is? Bij FysioFamily Rotterdam helpen wij u graag verder. Bekijk onze behandelingen of neem direct contact met ons op voor een afspraak.