Buikwandspieren
Mm. rectus abdominis, obliqui, transversus abdominis et pyramidalis
Afzonderlijke spieren
In het kort
Buikwandspieren zorgen voor beweging, drukregulatie en stabiliteit van de romp. Hun pijn kan op orgaanpijn lijken, terwijl orgaanaandoeningen op hun beurt spiergevoeligheid kunnen uitlokken; deze mogelijkheden kunnen samen voorkomen.
Anatomie
De schuine binnenste en buitenste buikspieren hebben kruisende vezelrichtingen, met de transversus als diepere dwarse laag. De rectus abdominis loopt vooraan tussen schaambeen en rib-/borstbeenregio; de kleine pyramidalis ligt onderin de voorste buikwand.
Functie
Buigen, draaien en zijwaarts bewegen de romp en helpen de lumbale regio en het bekken stabiliseren bij dagelijkse activiteiten. Ze ondersteunen ook geforceerde uitademing en regulatie van de buikdruk.
Pijn & uitstraling
Schuine buikspieren kunnen naar borst, buik, lies en uitwendige geslachtsregio verwijzen; patronen zijn relatief variabel en kunnen de middellijn overschrijden. De bovenste rectus kan dwarse rugpijn rond de thoracolumbale overgang geven, de onderste rectus dwarse lage-rug-/SI-pijn; rond de navel kan krampachtige buikpijn optreden.
Symptomen & beperkingen
- Buikpijn of een brandend, vol of opgeblazen gevoel.
- Pijn die door tillen of aanspannen wordt beïnvloed.
- Soms lage-rugpijn, liespijn of klachten die op menstruatie- of urinewegklachten lijken.
Belasting & onderhoudende factoren
Herhaald belasten, directe buikwandtrauma’s en langdurige spanning kunnen bijdragen. De geraadpleegde literatuur benadrukt ook de relatie met viscerale ziekte: alleen de spieren behandelen kan onvoldoende zijn als een orgaanprobleem blijft bestaan.
Epidemiologie & onderzoek
Een onderzoek bij 72 mannen met chronische prostatitis of chronische bekkenpijn keek naar het oproepen van herkenbare pijn door palpatie. Bij mannen met de betreffende pijnlocatie riep onderzoek van de externe schuine buikspier bij minstens 80% schaamstreek-, testikel- of liespijn op; bij onderzoek van de rectus abdominis werd penispijn bij meer dan 75% gereproduceerd. Dit zijn voorwaardelijke uitkomsten per pijnlocatie, geen algemene percentages mensen met triggerpoints.
Klinische context
Onder andere appendicitis, galblaasproblemen, maagzweer, colitis, urinewegaandoeningen, endometriose en buikwandhernia kunnen vergelijkbare klachten geven. Een pijnlijk punt in de buikwand sluit gelijktijdige orgaanpathologie niet uit.
Hulp bij jouw spierklachten
Herken je klachten en wil je weten wat in jouw situatie past? Bespreek je klachten, beweging en belasting met een fysiotherapeut.
Bekijk onze praktijk en fysiotherapeuten · Meer over myofasciale pijn · Uitleg over dry needling
Bronnen en verdieping
Uitgegeven door Fysio Family. De informatie is bedoeld om klachten en mogelijke samenhang te begrijpen. Een pijnpatroon alleen stelt geen diagnose.
Onderzoek
- Anderson et al. (2009) — pijnreproductie bij mannen met bekkenpijn
klinisch cohortonderzoek
Bij 72 geselecteerde mannen werd bekeken welke palpatie welke bekende pijnlocatie reproduceerde. De 80% en 75% betreffen pijnreproductie binnen symptoomgroepen, niet de algemene prevalentie van triggerpoints in de oblique of rectus.
Anatomie, pijnpatronen en zelfzorg: bronverwijzingen
Travell, Simons & Donnelly’s Myofascial Pain and Dysfunction, 4e editie.
- In het kort: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1454.
- Anatomie: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1455.
- Functie: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1462.
- Pijn en uitstraling: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1468.
- Klachten: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1476.
- Belasting: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1484.
- Onderzoek: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1476.
- Klinische context: Donnelly, hoofdstuk 49, bronp. 1476.