Spieren & pijngebieden

Spieren van rug, borst, buik en bekken

Ontdek de spieren van de romp en het bekken: van borst- en buikspieren tot rug- en bekkenbodemspieren. Lees per spier over ligging, functie en de context van pijnklachten.

Kies je pijnlocatie op de lichaamskaart →

Welke spier zoek je?

De plek waar je pijn voelt, hoeft niet de plek van de betrokken spier te zijn. De lichaamskaart ordent pijnlocaties; hieronder staan de spieren die anatomisch bij dit lichaamsgebied horen.

Bulbospongiosus

Bulbospongiosus is een oppervlakkige perineale spier rond de vaginale opening of de bulbus van de penis. Zijn anatomie verschilt per geslacht.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Coccygeus (staartbeenspier)

Coccygeus is een driehoekige diepe spier tegen het sacrospinale ligament. Hij verbindt het zitbeen met heiligbeen en stuit.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Diafragma (ademhalingsspier)

Het middenrif is de belangrijkste spier voor rustige inademing en vormt de scheiding tussen borst- en buikholte. De beschreven pijnverwijzing verschilt tussen het centrale en perifere deel; een zijsteek is niet specifiek voor het middenrif.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Iliococcygeus

Iliococcygeus is het meer achterste en hoger gelegen deel van levator ani. Zijn pijnverwijzing wordt vooral in de achterste bekkenbodem beschreven.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Iliocostalis lumborum (lendendeel darmbeen-ribspier)

Het lumbale deel van de iliocostalis vormt de buitenste rugspierkolom boven de bekkenkam. Bovenste lumbale triggerpoints kunnen vooral in de bil worden gevoeld.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Iliocostalis thoracis (borstdeel darmbeen-ribspier)

Het thoracale deel van de iliocostalis ligt aan de buitenzijde van de lange rugstrekkers. Het pijnpatroon hangt sterk af van het betrokken ribniveau.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Intercostales externi (tussenribspieren externi)

Intercostales externi vormt een eigen laag van de borstwand. De anatomie is afzonderlijk beschreven; de hier getoonde klinische pijnkaart is een kaart voor de tussenribspieren samen.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Intercostales interni (tussenribspieren interni)

Intercostales interni vormt een eigen laag van de borstwand. De anatomie is afzonderlijk beschreven; de hier getoonde klinische pijnkaart is een kaart voor de tussenribspieren samen.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Intercostales intimi (tussenribspieren intimi)

Intercostales intimi vormt een eigen laag van de borstwand. De anatomie is afzonderlijk beschreven; de hier getoonde klinische pijnkaart is een kaart voor de tussenribspieren samen.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Ischiocavernosus

Ischiocavernosus loopt langs het laterale perineum naar het crus van penis of clitoris en heeft vooral een beschreven rol in het erectiemechanisme.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Levatores costarum breves

Levatores costarum breves zijn kleine achterste ribheffers buiten de eigenlijke tussenribruimten.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Levatores costarum longi

Levatores costarum longi zijn kleine achterste ribheffers buiten de eigenlijke tussenribruimten.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Longissimus thoracis (lange rugspier borst-lendendeel)

Longissimus thoracis is de middelste en omvangrijke kolom van de rugstrekkers. Ondanks de naam worden zijn thoracale én lumbale bundels samen besproken.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Multifidus

Multifidus is een systeem van korte diepe bundels met een sterke lumbosacrale ontwikkeling. De klinische verwijzing verandert met het betrokken wervelniveau.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Obliquus externus abdominis (buitenste schuine buikspier)

De buitenste schuine buikspier is de meest oppervlakkige brede buikspier. Er zijn zowel bovenbuik- als lage buik/liespatronen beschreven.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Obliquus internus abdominis (binnenste schuine buikspier)

De binnenste schuine buikspier ligt onder externus en boven transversus. Zijn vezelrichting en rotatiefunctie verschillen van de oppervlakkige laag.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Pectoralis major (grote borstspier)

De grote borstspier beweegt de bovenarm en beïnvloedt de hele schoudergordel. Er zijn meerdere triggerpointgebieden met eigen beschreven patronen: van de voorzijde van de schouder tot borst- en armpijn.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Pectoralis minor (kleine borstspier)

De kleine borstspier verbindt de ribben met het schouderblad en helpt de positie van dat schouderblad regelen. Pijnverwijzing en mogelijke druk op nabijgelegen zenuwstructuren zijn verschillende mechanismen die vergelijkbare klachten kunnen geven.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Psoas major (grote lendenspier)

De psoas major verbindt de lumbale wervelkolom met het bovenbeen en heeft zowel een heup- als rompgerelateerde functie. De geraadpleegde literatuur bespreekt zijn triggerpointpatroon samen met dat van de iliacus, zonder elk uitstralingsgebied strikt aan één van beide toe te wijzen.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Psoas minor (kleine lendenspier)

De kleine lendenspier ligt vóór psoas major en eindigt al in het bekken. Hij kruist het heupgewricht niet en is bij veel mensen afwezig.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Pubococcygeus

Pubococcygeus is het voorste pubische deel van levator ani en vormt slingerachtige vezels rond de bekkenuitgangen.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Puborectalis

Puborectalis is de slinger rond het rectum binnen het pubische deel van levator ani. Hij werkt nauw samen met de uitwendige anale sluitspier.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Pyramidalis (piramidespier buik)

Pyramidalis is een kleine, variabel aanwezige driehoekige spier laag in de voorste buikwand. Hij heeft een eigen beperkt pijnpatroon in de geraadpleegde literatuur.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Quadratus lumborum (vierkante lendenspier)

De quadratus lumborum ligt diep in de achterste buikwand en helpt de romp tijdens belasting controleren. Het onderscheid tussen oppervlakkige en diepe vezelgroepen helpt de verschillende lage-rug-, heup- en bilpatronen begrijpen.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Rectus abdominis (rechte buikspier)

De rechte buikspier verbindt schaambeen en voorste ribbenboog. Er zijn bovenste, navel- en onderste zones met uiteenlopende verwijzing beschreven.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Rotatores breves

De rotatores breves behoren tot de kortste en diepste rugspierbundels; zij overspannen één wervelniveau(s).

Ligging, functie en pijnpatroon →

Rotatores longi

De rotatores longi behoren tot de kortste en diepste rugspierbundels; zij overspannen twee wervelniveau(s).

Ligging, functie en pijnpatroon →

Sacrococcygeus ventralis

Sacrococcygeus ventralis is een kleine variabele spier- en peesstructuur aan de voorzijde van de overgang tussen heiligbeen en stuit.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Semispinalis thoracis (halfdoornspier borstregio)

Semispinalis thoracis vormt de oppervlakkigste laag van de diepe rugspieren in de borstregio.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Serratus anterior (voorste zaagspier)

De serratus anterior houdt het schouderblad tegen de borstkas en begeleidt het tijdens armbewegingen. Triggerpointpijn kan daardoor juist als borstwand-, arm- of schouderbladpijn worden ervaren.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Serratus posterior inferior (onderste achterste zaagspier)

De onderste achterste zaagspier ligt bij de overgang van borst- naar lendenwervelkolom. Zijn beschreven pijn is vooral een zeurende flankklacht.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Serratus posterior superior (bovenste achterste zaagspier)

De bovenste achterste zaagspier ligt diep onder de rhomboidei bij het bovenste schouderblad. Zijn kenmerkende beschreven pijn wordt diep onder het schouderblad gevoeld.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Sphincter ani externus (uitwendige anale sluitspier)

De uitwendige anale sluitspier is dwarsgestreept en staat gedeeltelijk onder willekeurige controle. Hij moet worden onderscheiden van de gladde interne sfincter.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Sphincter ani internus (inwendige anale sluitspier)

De inwendige anale sluitspier is glad spierweefsel in de anale wand. Hij is anatomisch relevant, maar valt buiten het klassieke dwarsgestreepte-triggerpointmodel.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Spinalis thoracis (doornspier borstregio)

Spinalis thoracis is de meest mediale lange rugstrekker en verbindt doornuitsteeksels in de borstregio.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Sternalis (borstbeenspier)

De sternalis is een anatomische variant die lang niet iedereen heeft. Ondanks de soms kleine omvang wordt een uitgesproken diepe pijn rond of achter het borstbeen beschreven.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Subclavius (ondersleutelbeenspier)

Een kleine spier tussen de eerste rib en het sleutelbeen met een relatief groot beschreven uitstralingsgebied. Anders dan de grote borstspier kan hij vooral de duimzijde van onderarm en hand bereiken.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Subcostales (onderribspieren)

De subcostale spieren liggen aan de binnenzijde van de achterste borstkas en overspannen meer dan één ribruimte.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Transversus abdominis (dwarse buikspier)

De dwarse buikspier vormt de diepste brede buiklaag en werkt via zijn peesbladen samen met de rugfascie en overige rompspieren.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Transversus perinei profundus (diepe dwarse perineale spier)

De naam voor een diepe perineale structuur waarvan de klassieke beschrijving als afzonderlijke dwarsgestreepte spier ter discussie staat.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Transversus perinei superficialis

Transversus perinei superficialis is een afzonderlijke dwarse perineale laag die het centrale perineale lichaam helpt dragen.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Transversus thoracis (dwarse borstspier)

Deze waaiervormige spier ligt achter het borstbeen. Hij behoort tot de binnenste voorste borstwand, maar is geen tussenribspier.

Ligging, functie en pijnpatroon →

Spiergroepen in dit gebied

Fysio Family · Rotterdam

Hulp bij jouw spierklachten

Herken je klachten en wil je weten wat in jouw situatie past? Bespreek je klachten, beweging en belasting met een fysiotherapeut.

Bekijk onze praktijk en fysiotherapeuten · Meer over myofasciale pijn · Uitleg over dry needling

Plan een afspraak →