Spieren van hoofd, nek en kaak
Van kauwspieren en slaapspieren tot de spieren die je hoofd bewegen. Bekijk per spier de ligging, functie, beschreven pijnpatronen en zelfzorg.
Kies je pijnlocatie op de lichaamskaart →Welke spier zoek je?
De plek waar je pijn voelt, hoeft niet de plek van de betrokken spier te zijn. De lichaamskaart ordent pijnlocaties; hieronder staan de spieren die anatomisch bij dit lichaamsgebied horen.
Buccinator (wangspier)
De buccinator houdt voedsel tussen de kiezen en helpt blazen. Het beschreven pijngebied ligt in en diep achter de wang.
Ligging, functie en pijnpatroon →Corrugator supercilii
Deze kleine spier trekt de wenkbrauw naar binnen en omlaag bij fronsen. De geraadpleegde literatuur koppelt lokale spierpijn aan voorhoofdspijn.
Ligging, functie en pijnpatroon →Digastricus (tweebuikige kaakspier)
De digastricus ligt onder de onderkaak en bestaat uit een voorste en achterste spierbuik. Beide delen werken mee aan mondopening en slikken, maar hun pijnuitstraling verschilt duidelijk.
Ligging, functie en pijnpatroon →Frontalis (voorhoofdspier)
De frontalis vormt de voorste spierbuik van de occipitofrontalis. Hij beweegt wenkbrauwen en hoofdhuid en kan lokaal voorhoofdspijn geven.
Ligging, functie en pijnpatroon →Levator Scapulae
De levator scapulae verbindt de bovenste nek met de boven-binnenhoek van het schouderblad. Het beschreven klachtenbeeld valt vaak op door pijn in de nek-schouderhoek en moeite om het hoofd te draaien.
Ligging, functie en pijnpatroon →Longissimus capitis (langste hoofdspier)
De longissimus capitis loopt diep langs de zijkant van de nek naar het gebied achter het oor. Juist daar concentreert de beschreven pijn zich.
Ligging, functie en pijnpatroon →Masseter (kauwspier)
De masseter levert kracht voor het sluiten van de kaak. Bij een myofasciaal pijnbeeld kan deze spier zowel kaakpijn als pijn rond kiezen, wang of oor geven en de mondopening beperken.
Ligging, functie en pijnpatroon →Multifidus cervicis (diepe meerspleten nekspier)
De cervicale multifidus bestaat uit korte overlappende bundels tussen nekwervels. Hij helpt kleine bewegingen en gewrichtsstand controleren.
Ligging, functie en pijnpatroon →Obliquus capitis inferior (onderste schuine hoofdspier)
Obliquus capitis inferior is één van de vier korte spieren direct onder de schedel. De anatomie en functie zijn afzonderlijk beschreven; de klinische pijnkaart is een groepsbeschrijving.
Ligging, functie en pijnpatroon →Obliquus capitis superior (bovenste schuine hoofdspier)
Obliquus capitis superior is één van de vier korte spieren direct onder de schedel. De anatomie en functie zijn afzonderlijk beschreven; de klinische pijnkaart is een groepsbeschrijving.
Ligging, functie en pijnpatroon →Occipitalis (achterhoofdspier)
De occipitalis vormt de achterste spierbuik van de occipitofrontalis. Zijn beschreven uitstraling kan van het achterhoofd tot diep achter het oog lopen.
Ligging, functie en pijnpatroon →Orbicularis oculi (oogkringspier)
De oogkringspier sluit de oogleden. De geraadpleegde literatuur beschrijft een bijzonder uitstralingsgebied rond de neus, met soms klachten bij lezen.
Ligging, functie en pijnpatroon →Platysma (halshuidspier)
De platysma is een dunne spierplaat onder de halshuid. De pijn wordt in de geraadpleegde literatuur vooral als oppervlakkig prikkelend beschreven.
Ligging, functie en pijnpatroon →Procerus (neuswortelspier)
De procerus vormt dwarse plooien over de neuswortel en werkt bij fronsen. De beschreven pijn ligt over het voorhoofd.
Ligging, functie en pijnpatroon →Pterygoideus Lateralis (buitenste vleugelspier)
De laterale pterygoïdeus helpt de kaak openen, vooruit bewegen en sturen tijdens kauwen. Een beschreven pijnpatroon ligt diep rond het kaakgewricht en in de regio van de kaakholte.
Ligging, functie en pijnpatroon →Pterygoideus Medialis (binnenste vleugelspier)
De mediale pterygoïdeus is een diepe kauwspier aan de binnenkant van de onderkaak. Een pijnlijke spier kan diffuse klachten rond mond, kaakgewricht en oor geven, waardoor de herkomst niet direct duidelijk is.
Ligging, functie en pijnpatroon →Rectus capitis posterior major (grote achterste rechte hoofdspier)
Rectus capitis posterior major is één van de vier korte spieren direct onder de schedel. De anatomie en functie zijn afzonderlijk beschreven; de klinische pijnkaart is een groepsbeschrijving.
Ligging, functie en pijnpatroon →Rectus capitis posterior minor
Rectus capitis posterior minor is één van de vier korte spieren direct onder de schedel. De anatomie en functie zijn afzonderlijk beschreven; de klinische pijnkaart is een groepsbeschrijving.
Ligging, functie en pijnpatroon →Rotatores cervicis breves
De korte cervicale rotatores zijn de een-segmentale variant van de diepste nekspierbundels.
Ligging, functie en pijnpatroon →Rotatores cervicis longi
De lange cervicale rotatores zijn de twee-segmentale variant van de diepste nekspierbundels.
Ligging, functie en pijnpatroon →Scalenus anterior (voorste scheve halsspier)
Scalenus anterior verbindt de zijkant van de nek met de ribben. Zijn ligging en bijdrage aan ademhaling onderscheiden hem van de andere scalenen.
Ligging, functie en pijnpatroon →Scalenus medius (middelste scheve halsspier)
Scalenus medius verbindt de zijkant van de nek met de ribben. Zijn ligging en bijdrage aan ademhaling onderscheiden hem van de andere scalenen.
Ligging, functie en pijnpatroon →Scalenus minimus (kleinste scheve halsspier)
De scalenus minimus is een variabele extra spier; hij is niet bij iedereen aanwezig en ligt diep bij de eerste rib en longtop.
Ligging, functie en pijnpatroon →Scalenus posterior (achterste scheve halsspier)
Scalenus posterior verbindt de zijkant van de nek met de ribben. Zijn ligging en bijdrage aan ademhaling onderscheiden hem van de andere scalenen.
Ligging, functie en pijnpatroon →Semispinalis capitis (halfdoornspier van het hoofd)
Een brede diepe nekspier die de schedel met de lage nek en bovenrug verbindt. Bovenste en middelste delen hebben verschillende hoofdpijnpatronen.
Ligging, functie en pijnpatroon →Semispinalis cervicis (halfdoornspier van de nek)
De semispinalis cervicis verbindt nek- en borstwervels en bestuurt vooral de nek, niet rechtstreeks de schedel.
Ligging, functie en pijnpatroon →Splenius Capitis (hoofdriemspier)
De splenius capitis is een achterste nekspier die de beweging van hoofd en nek ondersteunt. Het kenmerkende beschreven pijngebied ligt hoog op de kruin, ook als de betrokken spier zelf in de nek zit.
Ligging, functie en pijnpatroon →Splenius Cervicis (nekriemspier)
De splenius cervicis verbindt de bovenste borstwervels met de bovenste nek. Er zijn een hoger pijnpatroon richting oog en achterhoofd en een lager patroon aan de nekbasis beschreven.
Ligging, functie en pijnpatroon →Sternocleidomastoideus (schuine halsspier)
De sternocleidomastoideus stuurt de stand en beweging van het hoofd. De sternale en claviculaire kop hebben afzonderlijke uitstralingspatronen; de hoofdklacht ligt lang niet altijd in de nek zelf.
Ligging, functie en pijnpatroon →Temporalis (slaapspier)
De temporalis is een waaiervormige kauwspier aan de zijkant van de schedel. De spier kan bij myofasciale klachten herkenbare pijn naar de slaap en bovenste tanden projecteren.
Ligging, functie en pijnpatroon →Trapezius (monnikskapspier)
De trapezius verbindt de nek en borstkas met de schoudergordel. De bovenste, middelste en onderste vezels hebben verschillende functies en kunnen daardoor verschillende pijnpatronen geven.
Ligging, functie en pijnpatroon →Zygomaticus major (grote jukbeenspier)
De grote jukbeenspier trekt de mondhoek omhoog bij glimlachen. De beschreven pijn loopt juist richting neus en voorhoofd.
Ligging, functie en pijnpatroon →Spiergroepen in dit gebied
Hulp bij jouw spierklachten
Herken je klachten en wil je weten wat in jouw situatie past? Bespreek je klachten, beweging en belasting met een fysiotherapeut.
Bekijk onze praktijk en fysiotherapeuten · Meer over myofasciale pijn · Uitleg over dry needling